Menu

Raport "Sytuacja romskich obywateli UE przemieszczających się i osiedlających w innych państwach członkowskich UE. Wybrane pozytywne inicjatywy" z listopada 2009 przedstawia syntezę informacji o pozytywnych inicjatywach mających na celu integrację społeczną Romów mieszkających w państwach członkowskich UE.

Przedmiotem badań są doświadczenia romskich obywateli UE korzystających z prawa do swobodnego przemieszczania się i pobytu. Badania odnotowują pozytywne inicjatywy mające na celu społeczną adaptację Romów mieszkających w UE w państwach członkowskich innych niż ich własne. Inicjatywy takie są często otoczone szerszą polityką integracji społecznej Romów.

Najwięcej pozytywnych praktyk zaobserwowano na poziomie lokalnym gdzie władze rozpoczęły konstruktywne działania na rzecz rozwiązania problemów integracji migrujących z miejscową ludnością. Takie pozytywne działania skutkują najlepiej, gdy miejscowe społeczności zapoznawane są z doświadczeniami i aspiracjami migrujących, a problem rozpatrywany jest w szerokim ujęciu obejmującym jednocześnie takie zagadnienia jak zatrudnienie, mieszkalnictwo i edukację.

Zaobserwowano, że najlepsze rezultaty osiągane są, przy stosunkowo silnym konstruktywnym partnerstwie publicznych władz i organizacji pozarządowych. Aktywna współpraca samorządów, władz państwowych, charytatywnych organizacji pozarządowych, organizacji wolontariackich i lokalnych społeczności jest warunkiem pozytywnych, całościowych i trwałych rozwiązań.

Badania pokazały również, że małe lokalne inicjatywy mogą być równie ważne, co działania zakrojone na dużą skalę. Angażują one najczęściej lokalne wspólnoty na poziomie realnych problemów konkretnych rodzin, zamiast zajmować się bardziej abstrakcyjnymi pojęciami dotyczącymi „problemu Romów”. Na tym poziomie mikro lokalni mieszkańcy i władze poznają i angażują się w aktualne problemy poszczególnych rodzin romskich, co najczęściej owocuje wzrostem empatii i solidarności międzyludzkiej w danej społeczności.

W ostatnich latach zaistniało wiele doraźnych interwencji w poszczególnych państwach członkowskich, które mogą posłużyć za użyteczny wzór do dalszego działania. Rzadko jednak były one połączone z szerszym planem strategicznym.

Równocześnie obserwujemy tendencję rosnącą w planowaniu strategii na szczeblu międzynarodowym i ponadnarodowym - szczególnie UE, która zaczyna wytyczać ramy dla pozytywnych inicjatyw na rzecz integracji społecznej odmiennych grup etnicznych w państwach członkowskich UE. Interwencje te odbywają się równolegle do działalności organizacji pozarządowych. Kluczowym zadaniem pozostaje połączenie i utrwalenie współpracy na linii władze unijne – organizacje pozarządowe – lokalny samorząd.

Integracja społeczna w edukacji

Zmienione zasady przyjęć do szkół Zjednoczonego Królestwa z lutego 2009 r. przewidują prawo do edukacji obywateli Europejskiego Obszaru Gospodarczego, którzy przybyli do Wielkiej Brytanii w celach zarobkowych lub z innych ekonomicznych przyczyn. Ta nowa legislacja promująca integrację społeczną w edukacji stanowi istotną zmianę w życiu romskich obywateli UE korzystających z wolności przemieszczania się i pobytu w granicach Unii. Oto, co mówi członek romskiej rodziny z Czech osiadły w Menczesterze: "Dla nas, poczucie przynależności do lokalnej społeczności, uczestnictwo w życiu społecznym i publicznym, możliwość zapewnienia naszym dzieciom lepszej przyszłości poprzez edukację to sprawy najistotniejsze w początkach nowego życia za granicą.”

Brytyjski Departament do spraw Dzieci, Szkół i Rodzin w publikacji „Integracja romskich dzieci i młodzieży” stwierdza:

Zbyt długo społeczeństwa nasze unikały osób z tych środowisk, co spowodowało ich rosnącą nieufność wobec władz i wszelkich instytucji, co z kolei zaowocowało wielopokoleniowym wykluczeniem z systemu edukacji. Możemy sobie wyobrazić, jak trudno jest romskim dzieciom w publicznej szkole, gdy postrzegane są przez otoczenie przez pryzmat negatywnego stereotypu „Cygana”. Musimy stworzyć integracyjne środowisko nauki dla wszystkich dzieci. Dzieci z wszystkich kręgów kulturowych powinny być zrozumiane i szanowane. Romskie dzieci muszą poczuć się bezpiecznie w szkole, aby mogły bez obaw identyfikować się i być dumne ze swojego pochodzenia. Obowiązkiem szkoły jest promowanie spójności społecznej i problem ten powinien być objęty szczególną uwagą. Wiemy, że dzieci romskie są zdolne do nauki i osiągnięć jak każde inne. Istotnym jest, aby władze lokalne i szkoły skutecznie angażowały rodziców i dzieci z tych społeczności. Musimy także podnieść świadomość i aspiracje lokalnych władz, szkół, rodziców i uczniów aby wyegzekwować potrzebne zmiany. Dotychczasowe doświadczenia pokazują, iż kluczem do społecznej integracji dzieci i młodzieży romskiej jest zrozumienie historii, kultury i języka Romów. Subtelne włączenie tych elementów do programu nauczania wszystkich uczniów może załamać bariery. Okazuje się, że gdy romscy uczniowie mają świadomość, że ich tożsamość została właściwie rozpoznana, bez uprzedzeń i stereotypów, czują się włączone w społeczność szkolną. Owocuje to zwiększoną samodzielnością i motywacją, za czym idzie podwyższenie frekwencji i osiągnięć w nauce.”

POPRZEDNIA
NASTĘPNA »